|
|
 |
« : Nisan 16, 2009, 12:31:57 ÖS » |
|
Bismillahirrahmanirrahim
HELA (Tuvalet) ADABI
1- Helaya girmeden önce "Besmele" çekip tuvalete girmeden önce okunan"ALLAHümme inni euzübike minel hubsi ve habais" Manası: "Ey ALLAHım! Erkek ve dişi şeytanlardan sana sığınırım"! duasını okumak müstehaptır. (Buhari,Vudu:9,no:142, 1/66) 2- Helaya girmeden bu duayı okumayı unutursa girdikten sonra içinden okur. 3- Helaya sol ayakla girmek müstehaptır. 4- Helada zaruret olmadıkça konuşma-mak müstehaptır. 5- İster açık,ister kapalı alanda olsun, kaza-i hacet anında ünü ve arkayı kıbleye çevirmek tahrimen (harama yakın) mekruhtur. 6- Güneş veya ayın bizzat kendilerine yönelmiş olarak kaza-i hacette bulunmak tehrimen (harama yakın) mekruhtur. Ancak bu yönelme ev içindeki ve kapalı alanlardaki tuvaletlerde olursa güneş ve ayın bizzat kendilerine yöneliş olmadığından kerahat olmaz. 7- Durgun suya bevletmek (küçük abdest yapmak) tahrimen (harama yakın) akıcı suya bevletmek ise tenzihen (helale yakın) mekruhtur. 8- Helaya ALLAH (C.C.) 'ın ismi veya Kur'an'dan bir parça yazılı olan herhangi bir şeyle girmek mekruhtur. Ancak ALLAH (C.C.) 'ın ismi veya Kur'an yazılı olan şeyin örtülü yahut cebinde olması durumunda kerahat yoktur. Üzerinde böyle şeyler bulundurma-mak daha iyidir. Unutarak kıbleye yönelmiş bir vaziyette kaza-i hacetine başlayan, bu haldeyken kıbleye yönelmiş olduğunu hatırlayıp, sağa veya sola dönerse, oradan kalktığında bütün küçük günahları affedilir. Buluğa erenin yapması mekruh olan her şeyi küçük çocuğa yaptırması da mekruh, haram olanı yaptırmak ise, haramdır. Mesela: Küçük çocuğu kıble tarafına veya ALLAH (C.C.) 'ın ayetlerinden olan güneş veyahut ayın bizzat kendisine çevirerek kaza-i hacet yaptırmak mekruhtur. Haram olan bir şeyi yedirmek veya giydirmek haramdır. Bu fiillerde günah tabiki çocuğa değil, bu işleri ona yaptıranadır. Mesela:erkeğin altın takması haramdır bunu yaşı ufaktır bişey olmaz diye küçük çocuğa taktıranlar günaha girmiş olur. 9- İnsanların oturduğu gölgelik yerlere, yerdeki delik veya yarıklara, yola, kabristana, meyve veren ağaçların altlarına abdest bozmak mekruhtur. 10- Özrü olmayan kişilerin ayakta bevletmeleri (küçük abdest bozmaları); bir görüşe göre "Tahrimen (harama yakın)" diğer bir görüşe göre; "Tenzihen mekruhtur" Ancak iğne ucundan daha büyük sıçrıntılardan kesinlikle sakınılmalıdır. Zira Ebu Hureyre (Radiyallahu Anh) dan rivayet edilen bir hadisi şerifte: "İdrardan sakının! Çünkü kabir azabının ekserisi ondandır." (Darekutni,Sünen,1/128) buyurulmuştur. 11- Avret yerine bakma-mak edeptendir. Hz. Ali (Radiyallahu Anh) dan " Avret yerine çokça bakanın, unutkanlıkla cezalandırılacağı" nakledilmiştir. 12- Avret yerinden çıkan pisliğe bakma-mak edeptendir. Bunun da unutkanlığa sebep olduğu rivayet edilmiştir. 13- Helada gereğinden fazla oturma-mak müstehaptır. 14- Helada tükürmek,sümkürmek,gereksiz yere öksürmek edep dışı şeylerdir. 15- Heladan sağ ayağı ile çıkması müstehaptır. 16- Çıkınca şu duayı okumak müstehaptır: "Elhamdülillahillezi ezhebe annil eza ve a fa ni" Manası: "Benden eziyet veren şeyi gideren ve bana afiyet veren ALLAH (C.C.) 'a hamd olsun. (İbni Mace, Taharet:10 no:301, 1/110, Tahtavi shf 42-43-44)
vesselam
|